Notaris & Onderneming Oprichting Rechtspersoon:


- B.V.
- Vereniging
- Stichting


B.V.

Eén van de vormen waarin een ondernemer zijn onderneming kan opzetten, is die van de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid, kortweg aangeduid met B.V. De notaris is bij de totstandkoming van een B.V. vrijwel altijd de coördinerende figuur. De belangrijkste reden om voor een B.V. te kiezen is een beperking van de aansprakelijkheid van de ondernemer. De fiscale voordelen zijn per 1 januari 2001 door de nieuwe fiscale wetgeving minder geworden.

Een B.V. neemt aan het rechtsverkeer deel en kan rechtshandelingen verrichten zoals kopen en verkopen, huren en verhuren en personeel in dienst nemen, om maar een paar voorbeelden te noemen. Elke B.V. kan door dergelijke handelingen winst of verlies maken.

Heeft een B.V. schulden, dan kunnen de schuldeisers in beginsel alleen maar aanspraak maken op het vermogen van de B.V. en niet op dat van haar directeuren of aandeelhouders, tenzij er sprake is van misbruik of overtreding van bepaalde van bepaalde wettelijke regels.

Oprichting

Een B.V. moet bij de oprichting een minimum kapitaal hebben van € 18.000,00 in geld of in goederen. Dit kapitaal is verdeeld in aandelen waarvan geen bewijzen van aandeel worden afgegeven.

Het oprichten van een B.V. gebeurt bij notariële akte, waarin de statuten van de B.V. worden opgenomen. In de statuten staan de naam en het doel van de besloten vennootschap, de vestigingsplaats, de grootte van de aandelen, de bepaling tot welk maximaal bedrag aandelen kunnen worden uitgegeven en een regeling die de mogelijkheid beperkt om aandelen aan anderen over te dragen. In deze laatstgenoemde regeling zit dus de "beslotenheid" van de B.V. In de oprichtingsakte staat ook hoeveel aandelen elke oprichter krijgt en wie directeur is.

Verklaring van geen bezwaar

Voordat een B.V. rechtsgeldig kan worden opgericht moet de Minister van Justitie een "verklaring van geen bezwaar" afgeven. Daartoe onderzoekt het ministerie onder meer of de oprichter en directeuren van de B.V. niet betrokken zijn geweest bij faillissementen of vermogensdelicten en of de doelstelling van de B.V. niet in strijd met de wet is. Een betrokkenheid met een eerder faillissement kan doch behoeft overigens niet de oprichting van een B.V. te belemmeren. De aanvraag van de verklaring van geen bezwaar wordt door de notaris verzorgd.

Leveren van aandelen

De inschakeling van de notaris is verplicht bij de uitgifte en levering van aandelen op naam. Uitgifte en levering moeten namelijk worden vastgelegd in een notariële akte. Worden bij de oprichting van een vennootschap aandelen uitgegeven, dan wordt dat direct in de oprichtingsakte geregeld.

Inschrijving

Na ondertekening van de oprichtingsakte zorgt de notaris ook voor de inschrijving van de B.V. in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel. Dat is met name van belang om de beperkte bestuurder aansprakelijkheid van kracht te doen zijn.
____________________________________________________
-------------------------------------------------------------------------------------------

Verenigingenrecht

In Nederland bestaat het grondrecht; "vrijheid van vereniging". Dit betekent dat ieder doel hoe ook genaamd kan worden aangegrepen om in verenigingsverband te gaan samenwerken. Het Burgerlijk Wetboek regelt hoe een vereniging tot stand komt. Het doel van de vereniging mag niet in strijd zijn met de openbare orde of de goede zeden. Overigens mogen verenigingen óók winst maken. De winst mag alleen niet worden uitgekeerd aan de leden doch dient ten goede te komen aan het doel van de vereniging of het goede doel.

Oprichting

Er zijn twee mogelijkheden voor de totstandkoming van een vereniging, te weten oprichting bij notariële akte (volledige rechtsbevoegdheid) danwel anderszins (beperkte rechtsbevoegdheid). Een vereniging kan dus ook tot stand komen door mondelinge afspraak of door zelf op papier de oprichting en statuten vast te stellen, hetgeen overigens niet verstandig is.

Indien de vereniging niet bij notariële akte is opgericht, zijn bestuurders naast de vereniging hoofdelijk aansprakelijk voor schulden van de vereniging, soms zelfs ná hun aftreding. Daarnaast zijn bestuurders aansprakelijk wanneer de vereniging en het bestuur niet correct staan ingeschreven in het handelsregister. Het is raadzaam iedere vereniging bij notariële akte vast te leggen met inschrijving van de vereniging en het bestuur in het handelsregister.

Daarnaast gaat de wet ervan uit dat de vervulling van de bestuurstaak een collectieve verantwoordelijkheid is. Ter beperking van de aansprakelijkheid is het van belang jaarlijks de jaarrekening vast te stellen. Daarnaast is het advies een aansprakelijkheidsverzekering af te sluiten.

Interne organisatie

Bij de oprichting van de vereniging vormen de statuten een belangrijk stuk. Uit de statuten blijkt de interne organisatie van de vereniging. De statuten bepalen hoe de leden onderling en hoe de leden met het bestuur en omgekeerd met elkaar dienen om te gaan. Het strekt tot aanbeveling nauwgezet de statuten te volgen.

In de statuten dienen ten minste de volgende punten te staan:

  • de naam van de vereniging en de gemeente in Nederland waar zij gevestigd is;
  • het doel van de vereniging;
  • de verplichtingen die de leden hebben tegenover de vereniging, of de wijze waarop deze verplichtingen kunnen worden opgelegd;
  • de wijze van bijeenroeping van de algemene vergadering;
  • de wijze van benoeming en ontslag van bestuurders;
  • de bestemming van het batig saldo van de vereniging in geval van ontbinding of de wijze waarop de bestemming zal worden vastgesteld.

In de praktijk komt het nogal eens voor dat de statuten niet worden nageleefd doordat bijvoorbeeld de werkwijze van de vereniging afwijkt van hetgeen in de statuten staat. Daarnaast komt het voor dat door tijdsverloop en wetswijzigingen de statuten oud en verouderd zijn. Aanpassing en actualisering van de statuten strekt alsdan tot aanbeveling.
____________________________________________________
-------------------------------------------------------------------------------------------

Stichting

Vanouds zijn stichtingen voor allerlei goede doelen opgericht. Sinds het begin van de vorige eeuw heeft het gebruik van de stichtingsvorm een enorme vlucht genomen. Met name op het gebied van het maatschappelijk welzijn treft men thans stichtingen aan. De stichting onderscheidt zich van de vereniging doordat de wet verbiedt dat de stichting leden heeft.

Doel

Voorzover de stichting ten doel heeft uitkeringen te doen, zijn deze uitkeringen beperkt tot het ideële, sociale terrein. Het doel van de stichting mag niet inhouden het doen van uitkeringen aan haar oprichters of aan hen die deel uitmaken van organen binnen de stichting (zoals het bestuur).

Oprichting

De stichting kan uitsluitend worden opgericht bij notariële akte of bij testament. De stichting is een rechtspersoon en is zelfstandig drager van rechten en verplichtingen. In de oprichtingsakte moeten de statuten van de stichting worden opgenomen. Tevens worden vaak in de statuten opgenomen de verplichtingen en bevoegdheden van het bestuur alsmede de wijze waarop bestuursleden worden benoemd en ontslagen. Wijziging van de statuten zal steeds, na een daarop gericht besluit van het stichtingsbestuur, in een nieuwe notariële akte moeten worden vastgelegd.

Interne organisatie

De stichting kent meestal slechts één bestuursorgaan namelijk het bestuur. Het bestuur bestuurt de stichting en vertegenwoordigt de stichting. De stichting mist in beginsel een toezichthoudend orgaan tegenover het bestuur. Tenzij de statuten anders bepalen, is het bestuur dus geen rekening en verantwoording aan anderen schuldig. Overigens zijn het openbaar ministerie en de rechtbank bevoegd in bijzondere gevallen het stichtingsbestuur te controleren en zonodig te ontslaan.

Bestuurdersaansprakelijkheid

Bij de beoordeling van mogelijke aansprakelijkheid van bestuurders tegenover de stichting staat centraal de wettelijke regel: iedere bestuurder moet zijn bestuurstaak behoorlijk uitoefenen. Uitgangspunt van de wet is een collectieve aansprakelijkheid van het bestuur. In geval van faillissement van de stichting zal de faillissementscurator het initiatief kunnen nemen tot aansprakelijkheidstelling van de (ex-) bestuurders.

De aansprakelijkheid van stichtingbestuurders tegenover anderen ontstaat allereerst als de stichting niet is ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel. Tevens – en dit vormt de belangrijkste grond voor bestuurdersaansprakelijkheid – kan de bestuurder tegenover derden aansprakelijk zijn door het plegen van een onrechtmatige daad of wanprestatie, dan wel wegens misleiding, maar dan moet de bestuurder wel vooraf geweten hebben dat de stichting niet tot nakoming van de door hem aangegane verplichtingen in staat zal zijn. De overige bestuurders kunnen ook worden aangesproken als gehandeld is op basis van een collectief bestuurder.

Handelsregister

Alle stichtingen worden ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel. Ook moeten daar de statuten ter inzage worden neergelegd en dienen in het register de bestuurders te worden ingeschreven.